Kadın Sağlığı için en önemli 20 gelişme

Health dergisi son 20 yılda kadın sağlığını ilgilendiren en iyi icatların, en önemli olayların listesini yayınlamış. Benim ilgimi çeken ve paylaşmak istediklerimi aşağıya yazdım. Diğerleri daha çok Amerikan kültürüyle ilgili olaylar. Listenin tamamına BURADAN ulaşabilirsiniz.

1. TAMPON. Antik Mısır’da yumuşatılmış papirüs kullanılırmış. Eski Yunanlılar ise küçük bir tahta parçasına keten sarıp tampon yapmışlar kendilerine. Bugünkullandığımız modern tamponu geliştiren ise Dr. Earle Haas’mış. 1929 yılında tasarladığı ‘menstrual aletinin’ 1931 yılında ise patentini almış. Dr.Haas yeni icadına TAMPAX adını vermiş. Ardından patentini satmış.

2. PAP SMEAR. 1941 yılında George Papanicolaou tarafından icat edilmiş. Artık rahim ağzındaki tuhaf görünümlü hücreler,  kanser haline gelmeden tespit edilebiliyor. Papanicolaou’nın icadı sayesinde rahim ağzı kanserlerindeki ölüm oranı %75 oranında düşüş göstermiş.

3. MASTEKTOMİ. Yani memenin ameliyatla tamamen alınması. Bir kadın için bunu kabullenmek zor. Kadını kadın yapandır çünkü. Bundan 30-40 yıl çnce kanser kelimesi açıkça ifade edilmiyordu bile. Kimse çıkıp kanser olduğunu üstüne bir de meme ameliyatı geçirdiğinden bahsedemiyordu. Ta ki 1972 yılında B Shirley Temple Black’in mastektomi yaptırdığını duyurmasına kadar. Bu hareketiyle hastalıkla savaşan kadınlara destek olmayı amaçlıyordu. Öyle de oldu. Pink Ribbon-Pembe Kurdela kampanyası bu olaydan sonra sesini daha çok duyurmaya başladı. Hastalığın tedavisi için maddi kaynak bulmak için ve daha çok kadının bilgilendirilmesi için çalışıyorlar.

4.  EPIDURAL. Dr. John Bonica, ilk çocuklarının doğumu sırasında anesteziden dolayı eşini kaybetme tehlikesiyle karşı karşıya kalınca araştırmalara başlamış ve 1940’larda epidural’i icat etmiş. İkinci çocuklarının doğumu sırasında ise epidural’i ilk kez kullanmış.

5. DOĞUM KONTROL HAPI. 9 Mayıs 1960’da, FDA-Amerikan Gıda ve İlaç İdaresi doğum kontrol hapını, güvenli bir doğum kontrol yöntemi olarak onaylamış. 50 yıl sonra bugün doğum kontrol hapı en popüler yöntemlerin başında geliyor.

6. SPOR SÜTYENİ. 1977’de Lisa Lindahl, iki sınıf arkadaşının yardımıyla erkeklerin spor sırasında genital bölgelerini korumak için kullandıkları kayışların iki tanesini birbirine dikerek, ilk spor sütyenini tasarladılar. Artık göğüslerin rahatsızlık ve acı veren hoplaması(!) tamamen engellenmiş oldu.

7. ÇIRILÇIPLAK HAMİLE, DEMI MOORE. 2010 yılında bir kadının hamileyken bile mükemmel bir vücuda sahip olmasını ve bunu plajlarda göstermesini bekleriz. Oysa 1991’de hamile  Demi Moore, Vanity Fair dergi kapağı için çırılçıplak poz verince yer yerinden oynamıştı. 1996 yılında yaptığı bir röportajda ”Ya seksisinizdir, ya da annesinizdir. Ben böyle bir seçim yapmak istemedim ve bu duruma meydan okudum.” demiş.

8. TIBBİ ARAŞTIRMALARDA KADIN DENEKLERE YER VERİLMESİ. Yıllar boyu, klinik araştırmaların ve ilaç deneylerinin beyaz erkekler üzerinde yapılması ve kadınların bir kenara atılıyor olmasından rahatsızlık duyulurdu. 1993’te Amerikan Ulusal Sağlık Enstitüsünün aldığı resmi kararla, kadınlar ve diğer azınlık gruplar da testlere dahil edilmeye başlanmış. Bu gelişmenin ilk öenmli sonucu ise kalp krizi semptomlarının kadınlarda ve erkeklerde farklı olduğunun keşfedilmesi olmuş.

9. HAMİLELİK SONRASI VÜCUT. Sıradan halk(!) olarak bizler, ünlü annelerin doğumdan sonra bir kaç ay hatta hafta içinde eski formlarına nasıl kavuştuğunu merak ederiz. Sonunda Sarah Jessica Parker kendimizi daha iyi hissetmemizi sağlayacak bir açıklama yapmıştı. Özel yoga hocası, bakıcılar ve uzun saatler süren egzersizler sayesinde formunu sağladığını söylemişti.

10. RAHİM AĞZI KANSERİ AŞISI. Gardasil, 2006 yılında FDA-Amerikan Gıda ve İlaç İdaresi tarafından onaylanmış ilk kanser aşısıymış.

0

Leave a Reply