Bebek sahibi olmak harika bir şey. Eve can geliyor, heyecan geliyor, neşe geliyor… ta ki ufaklık gece 8 kere kalkana kadar. Bazı bebekler doğuştan uykucu oluyorlar ve anneyi pek zorlamadan hayatlarına devam ediyorlar ancak genelde uyku ile ilgili biraz müdahaleye ihtiyaç duyuyorlar. Çünkü bebekler deliksiz gece boyu uyumayı bilmiyorlar. Peki bilmeleri şart mı? ¨Ben on kere uyansam da, 5 kere emzirsem de şikayetçi değilim, beraber uyurum¨ diyorsanız bu yazı zaten sizin için değil. Uyku konusunda sıkıntı yaşayanlara, bulundukları durumdan mutsuz olanlara yol göstermek için yazıyorum.

Bazı ebeveynler ¨eğitim¨ kelimesinden hoşlanmıyorlar ve hem çocuk hem de anne üzerinde baskı oluşturacağına inanıyorlar ama bence bu bir eğitim. Uykuya nasıl rahat dalacağını öğretiyorsunuz ona. Bu kötü bir şey değil. Bebek kendi odasında uyuyabilir, uykuya geçerken biraz olsun ağlaması onu travmatik, anneyi de gaddar yapmaz. Bu bir seçim ve süreç meselesi. Beraber yatmaktan, memede uyumasından dolayı herhangi bir şikayetiniz yoksa uyku probleminiz de yok demektir. Ancak uyku eğitimi de neymiş, hangi yöntemler varmış diye merak edenler için en bilindikleri özetlemeye karar verdim. Malum ben de bu aralar bizim uykularımız için bir cevap arıyoum. Bilgilerimi tazelerken de paylaşayım istedim.

Bebek uykuya nasıl geçerse gece uykusu hafiflediğinde de aynı ortamı ister. Memede uyuduysa meme, kucakta uyuduysa kucak; kendi kendine uyuduysa yine aynı şekilde uykuya geçer. İşte tüm bu uyku eğitimleri bebeğin kendi kendine uyumasını sağlamayı amaçlıyor ama başlamadan önce ne yapıyoruz?

Önce uyku rutini oluşturmalı

Hangi uyku eğitimini seçerseniz seçin yapılacak ilk şey bir rutin oluşturmak olmalı. Uyku saati yaklaştıkça daha az hareketli aktiviteler yapmalı, sakinleşmeli. Ilık bir banyo bebeği iyice gevşetecek ve uykuya geçişini kolaylaştıracaktır. Banyodan sonra bol öpücüklü, bol koklamalı masaj zamanını atlamayın. Ardından hala besliyorsanız iyice karnını doyurun. Sonra da kucağınızda gevşemesine izin verin ve yatağına doğru giderken ona her akşam aynı sözleri söyleyin: ¨Şimdi uyku zamanı bebeğim, uyu da büyü¨ gibi bir uykuya geçiş cümlesi belirleyin. Ayrıca, katı gıdaya geçtikten sonra biberonla süt vermeyi veya emzirmeyi banyodan önce yapın ki uyku ile süt bağlantısını kurmasın artık.

Oluşturduğunuz rutin bir süre sonra bebeğin şartlanmasını sağlayacak ve banyoya girmek, masaj yapmak bile uyku saatinin geldiğini anlamasını sağlayacaktır. Ve sıra geldi uyku eğitimine:

(Uyku eğitimine akşam uykusunda başlamak en iyisi. Bebek yeterince yorgun olduğu için daha az direnç gösterecektir.)

Richard Ferber – Kontrollü Ağlatma

Ferber denince ağlayarak uyku eğitimi geliyor insanın aklına. İşin gerçeği bugüne kadar hep sallanarak, memede veya annesinin koynunda uyuyan bebeğin düzenini hangi yöntemle değiştirmeye kalkarsanız mutlaka ağlayacaktır. Az veya çok ama ağlayacaktır. Ne kadar süreceği ve nasıl olacağı size bağlı. Ferber yöntemine gelirsek kısaca kontrollü ağlatma diyebiliriz.

* Uyku rutininden sonra bebeğinizi kucaklayın, öpün. Gevşemiş halde uykulu ama henüz uyanıkken yatağına koyun. ¨İyi geceler¨ diyerek odadan çıkın.

* Büyük bir ihtimalle kısa süre sonra mızmızlanmaya ve ağlamaya başlayacak. (Keşke ağlamasa ama olmuyor) Odaya hemen girmeyin.Kendinize bir süre verin. Örneğin 3 dakika.

* Bekleme süresinin sonunda odaya girin, ışığı açmayın, kucağınıza almayın. Kısık ve yumuşak bir ses tonuyla sırtını konuşun, okşayın, ellerini tutun sakinleştirmeye çalışın ve çok fazla vakit kaybetmeden, 1 dakika kalın ¨iyi geceler¨ deyin odadan çıkın.

* Bu sefer kapı önündeki bekleme süresini biraz daha arttırın. Yani en az 4 dakika sonra tekrar yanına gidin ve yukarıda yazılan sakinleştirmeyi tekrar yapın ve odadan çıkın.

* Dışarıda kaldığınız süreyi biraz daha uzatın.

* Bebeğiniz uyuyana kadar bu aşamaları tekrar edin.

* İkinci gece biraz daha fazla direnç gösterebiliyorlar. Yani ilk gece toplamda 20 dakika ağladıysa bu sefer 30 dakika ağlayabilir. Uyuyana kadar kontrollü ağlatma yöntemine devam edeceksiniz.

*Büyük ihtimalle üçüncü gece 5 dakikada uykuya geçecektir ve dördüncü gece ağlamadan uyuyacaktır.

Kontrollü ağlatma yönteminin destekçileri olduğu kadar bu yönteme karşı çıkan elbette çok var. Ciddi bir irade ve sabır gerektiriyor. Bebeğiniz yatağında ağlarken kapı önünde beklemek çok zor. 3 dakika oluyor sanki 3 saat. Bu yöntemi uygulayacaksanız evdeki diğer bireylerin de size destek olması gerekiyor. Anneanne, babaanne, dede varsa biraz zor olabilir. En iyisi bebekle kendinizi içerden eve kitlemek ve 3-4 gün kimseyi eve almamak. Richard Ferber’e göre neredeyse bütün bebekler bu 3-4 günlük süreç içinde deliksiz uyumaya başlıyorlar. En fazla bir haftada alışıyorlar ancak yine de bebek çok inatçıysa ve ağlama süresi çok uzadıysa birkaç hafta ara vermekte yarar olduğu söyleniyor.

 

Tracy Hogg – Yatır Kaldır

Aslında Tracy Hogg önce bu yöntemi önermiyor. İlk söylediği şşş-pat. Bebeğinizi yatağa koyun ve kulağına şışş derken bir yandan da sırtına hafifçe pat pat yapın. Bu yöntemle bir süre sonra kolayca sakinleşip uykuya dalacaktır. Ancak daha büyük bebek şşş-pat ile uykuya dalamıyor ve ağlıyorsa devereye yatır-kaldır giriyor. (En baştan söyleyeyim evet Ferber gibi ağlatmaya bırakmıyorsunuz ama bebek yine de ağlıyor.)

* Bebeğinizi uy rutininden sonra yatağına koydunuz. Ağlamaya başladığında kucağınıza alın ve sustuğu anda hemen geri koyun. Kucağınızda sallamayın, konuşmayın. Susar susmaz yatağa yatırın. Bebek ağlamaya başladığında yine alın susunca yatırın.

* Bebek sakinleşip yatağa yatırdığınızda uyuyana kadar yatır-kaldır’a devam edin.

Bazen 5 kere bazen 15 belki de daha fazla yapmanız gerekebilir. Ancak her akşam sayısı azalacaktır. Kaç kere yapılacağı ve kaç gün süreceği bebeğe bağlı elbette. Bu yöntemde de bebek ağlıyor ama yanında kalıyorsunuz. Bebeğe verdiğiniz mesaj şu: ¨Ben senin yanındayım ama sen kendi yatağında uyumalısın.¨ Tracy Hogg’a göre bebeği yalnız bırakmadan kendi kendine uyuması için fırsat veriyorsunuz.

 

Kim West – Kontrollü uzaklaşma

Uzaklaşma yöntemi genellikle 6 aydan büyük bebekler için öneriliyor. Gerçi Ferber ve Tracy Hogg yöntemlerine başlamak için de 6 ay en iyisi denir.

* Uygulamaya yine rutin ile başlıyorsunuz. Bebeğiniz yine uykulu ancak uyanıkken yatağa yatırın. Bebeğin beşiğinin yanına bir tabure/sandalye koyup oturun.

* Bebeğiniz yataktayken ağlamasına fırsat vermeden sevin, okşayın, gevşetin. Uykua dalar gibi olursa bu hareketleri azaltın.

* Bebek size değil siz bebeğe dokunun. Çünkü sizin elinizi tutarak uyursa kısa sürede uyanma ihtimali çok yüksek.

* Bebeğiniz çok ağlıyorsa, kucağınıza alın, sakinleşene kadar tutun. Sakinleştiğinden öpün ve tekrar yatırın siz de kendi yerinize oturun.

* Bu yöntemin ilk 3 gününde bebeğiniz uykuya dalana kadar yatağın başında oturun. Gece uyanmalarında da aynı şekilde devam etmeyi ihmal etmeyin.

* Her 3 günde bir sandalyeyi yatağından biraz daha uzağa götürün.

* Böylece birkaç gün sonra odanın dışına çıkmış olacaksınız. Bebeğiniz sizi göremeyecek ama sesinizi duyabilecek. Çok ağlarsa gidin kucağınıza alın sakinleştirin ve odadan çıkıp sandalyeye geri dönün.

* Birkaç hafta sonra ise bebeğinizi yatağına yatırıp odadan çıkacaksınız ve bebeğiniz ağlamadan uykuya dalacak.

Kim West’in kontrollü uzaklaşma yöntemi diğerlerine göre mutlu sona biraz daha geç ulaştırıyor ama bebeği ağlatmak istemeyen ebeveynler için en iyi yöntemlerden biri. Yine sabır gerektiriyor, sakinlik gerektiriyor.

 

Bebeğinizin nasıl bir düzen içinde uyumasına istediğinize karar vermeniz gerekiyor. Yaşantınız, sizin istekleriniz, yapabilecekleriniz ve bebeğinizin yapısını iyece gözden geçirip uyku işine girmelisiniz. Tabi eğer istiyorsanız. İstemiyorsanız, uyku eğitimi fikrine sıcak bakmıyorsanız, birileri söyledi diye sakın yapmayın. Bu tamamen sizin ve bebeğinizle ilgili bir süreç.

* Tüm yöntemler bu kadar değil. Adı daha az duyulmuş Gina Ford ve Elizabeth Pantley’in yöntemlerini de baştan sona okuyarak özetleyeceğim.

Irem Erdilek
Fenerbahçe tutkunu, sosyal medya bağımlısı. Okur, yazar. Blog lover, dreamer & mother. Teknolojik Anne, ALLYN

11 Comments

  1. irem hanım merhaba, toparlayıcı, güzel bir yazı olmuş, elinize sağlık.

    benim bebeğim de 9 aylık oldu. son zamanlarda bir hafta boyunca kendi kendine uyumayı başarmaya başlamıştı, uyku rutininden sonra, biraz mızıklanarak uyuyabiliyordu. ama 15 gündür diş ve soğuk algınlığı/burun tıkanıklığı birleşince, kucakta uyutmadan yatağa koyarsam çok ağlamaya başladı. daha önce yanında oturup gerektiğinde biraz kucağa alarak biraz pışpışlayıp okşayarak denemiştim, işe yaramıştı. daha önce, ama şuna kafam takılıyor. gece bunu yapabilirim, ama gündüz ben yokum ve ben yanındayken bunu uygulamak istiyorum. 3-4 gece boyunca geceleri kendi kendine uyumasını sağlamaya çalışsam ama gündüz hafifçe kucakta sallanarak uyutulsa, geceyi hallettikten sonra gündüz de buna alıştırsak? böyle bişey çok mu mantıksız ve imkansız? ne dersiniz?

    sevgiler,

  2. benim bebeğim bir hafta sonra 17 aylık olacak. geceleri ve öğle vakti hamakta sallanarak uyuyor. 4 aya kadar kendi kendine uyuyordu. sonra huyları değişti şimdi hamak olmadan uyumuyor. ama bazen babası çabuk gözünü kapat uyu dediğinde dudağını büke büke biraz ağlamaklı uykuya dalıyor.tabii ben yanlarında olmassam beni görünce ağlıyor çok içleniyor.gece de sık sık uyanıyor biberonla süt içip beşiğinde veya hamakta sallanarak uyuyor .biraz geçte olsa bu üçüncü yöntemi deneyeceğim. aslında yatır kaldır yöntemini daha önce süper dadı programında görmüştüm ve uygulamaya çalıştım birkaçgün. ama çok ağlayınca vazgeçtim.inşallah istikrarlı olurum bakalım çünkü gecelri kalkmak tabii ki çok zor. bilgilendirdiğiniz için teşşekkürler. ilgiyle takip ediyorum:)

  3. Ozet icin cok tesekkurler! Bircok kisiyi uzun arastirma-okumalardan kurtaracak, cok faydali bi sey yapmis oldunuz :) Kim West’in yontemini uygulayan ve cok basarili olan bir arkadasim tavsiye etmisti, ben de daha hamileyken kitabini almistim. Denemek icin kizimin 4 aylik olmasini bekliyorum. Bu arada bir de sorum olacak. Gece beslenmesini bebek ne kadarlikken kesmek dogru olur? Kizim henuz 1 aylik ve 3 saatte bir emziriyorum dolayisiyla. Ilerleyen aylarda beslenme aralari aciliyor mu?

  4. Yukarida bahsedilen butun yontemleri uyguladim, bebek yanindan kademeli uzaklasma yontemi tam cok guzel gidiyor derken kizim yanindan bir adim bile ayrilmamami istemeye basladi. Gece uyaniyor 1 saatten fazla yaninda ayakta bekliyordum. Yandaki koltuga bile oturtmuyordu. Bir haftadan fazla surunce bu durum evet Ferber yapacagiz baska caremiz yok dedik. Ayni zamanda master yapiyorum, Amerika’da yasiyoruz, yardim alabilecegimiz bir ailemiz yanimizda yok. Ben bi aksam okuldayken esim yapmis ve 2-3 dakika agladiktan sonra susup uyumus. Ben inanamadim tabi. Ikinci gun koydum yatagina 1 dakikadan kisa aglayip sesi kesildi, ben yine inanamadim odasina uzanip baktim keske bakmasaydim uyumaya calisan cocuk beni gorunce aglamaya basladi. Pispan oldum ama yine de 5 dakika sonra aglamasi kesilip uyudu. Ucuncu gun aglamadan uyudu. Kendi akil sagligimi korudugu ve bebegime daha iyi davranmami sagladigi icin kesinlikle Ferber yontemi en etkilisi diyebilirim. Sanirim uyku ile ilgili 3-4 kitap okudum ve uyguladim, hicbiri Ferber kadar ise yaramadi. Hala en gec 8.30 da 11 ayliktan beri kendi kendine uyuyan bir kizim var ve 2,5 yasinda suan.

  5. İrem merhaba. Şu anda 9 yaşında oğlumu 7 aylıkken Kim West metoduyla (aslında bu teknik adı altında değil) uyutmayı öğretmiştim. İlk bir hafta zorlu geçse de, metoda bağlı kalınırsa tam sonuç verdiğini söyleyebilirim. Fakat şunu hatırlamakta fayda var. Bebek büyüdükçe set back’ler mutlaka oluyor, ve kendi kendine yatakta ayakta durabildiği zaman vs gibi dönemlerde farklı tekniklerden yararlanarak rötüş yapmak zorunda kalıyorsun. Önemli olan sanırım pes etmemek. Ayrıca, bebekler özellike 2 yaşına gelene dek, gündüz uykusu da gece uykusuna fazlasıyla etki ediyor. Ben uluslararası hizmet veren, Londra’daki Millpond Kliniğinden yardım almıştım. Süreçte anneye destek mutlaka gerekiyor ve ben sonuna kadar tavsiye ederim. Sevgiler. Işıl

  6. merhaba;
    bana hastane çıkışı 2 saatte bı emzirin hatta uyuyorsa uyandırıp emzirin dediler. Ne olduysa ondan sonra oldu bızım oglan sapıttı gecesi gündüz oldu. bı daha da duzene girmedi . uyku eğitimleri hep fiyaskoyla sonuclandı. sanki sürekli karnı aç gibi yapısıktık. kısacası emzik olmuştum. kısacası sormak istediğim 2 saatte bi emzirilmeli mi uyuyan bebeği uyandırılmalı mı?

    1. 2 saatte bir uyandırma olayı bebek sarılık olmasın diye en fazla 1 aylık olana kadar hatta okadar bıle degıl sonrasında 3 aylıktan sonra uyku düzenine gecılmesı lazım benım kızım suan 19 aylık 4 aylıkken baslamıstık uyku duzenıne her aksam ılık dus sallayarak uyutuyodum hala aynı 9 civarı uyur ıhtıyaclarına gore tabı uyanabılıyo da uyuyabılıyo da gec kalma hemen basla

  7. Merhaba. Benim kızım 11 aylık oldu. Artık yatağında sallayarak bile uyutmal çok zor hale geldi. Sürekli yüzüstü dönüyor sonra ayağa kalkıp emzigini aşağı atarak ona bakıyor. Uyku eğitimine bir türlü cesaret edememistik ama artık ikimiz e de eziyet haline geldi bu olay. Ağlayan bir bebek değil çığlık atmayı tercih ediyor. Gece bir yada iki kez uyanıp emzigini verince hemen uyur . Gece 10 saat gunduz 2 kez 1 er saat uuuyor genelde. Sizce hangi yöntemi denemeliyiz?

  8. Slm bebeklerim 10 aylik oldu. (ikiz)40 gunlukden beri yataginda uyutuyorum. Bir sekilde uyku egitimi vermistim. Ancak su an ayaga kalkmaya basladilar yatakta elimi goguslerine koyup kalkmalarini engelliyorum. Su an uyku arkadasida aldim Biryandanda saclarini oksuyorum 10 dak uyuttugum bebeklerim artik 30 40 dak uyuyorlar. Bundanda sikayetci degilim. Ancak baska yontemi yokmu ne yapabilirim. Kendi hallerinede biraktim ayaga kalkip zipliyorlar. Digerinin yataginin ucuna gidip emzigini cikarip yatagina vurup ses cikariyorlar. Ee haliyle digerinin uyuyasi varsa onuda uyutmuyorlar. Gitti butun cabalarim.Bu arada kolik olduklari icin basta fon makinasi sesi kullaniyordum. Son zamanlarda yatarken birakmistik. Cok aglayan olursa birbirlerini uyandirmasin diye 5 dak aciyorduk. Onuda kestim bu ara iyice olay cigirindan cikti. Ne yapacagimi bilmiyorum. Bir oneriniz var mi?

Leave a Response